BuwLOG

Nie tylko udostępnianie, czyli o niesztampowej pracy w bibliotece

3 lutego 2021 r. miałam okazję wziąć udział w szkoleniu online Niesztampowe metody pracy w bibliotece, które przeprowadził dr Marcin Karwowski – dyrektor Biblioteki Publicznej w Kokoszkowach, infobrokrer i coach. Prowadzący omówił 10 takich metod, każdą według schematu: założenia, cele, zalety i wymagania. Zaprezentowane zostały: 

  • gamifikacja
  • e-learning
  • nowoczesne rozgrywki
  • lapbook
  • book sprint
  • podchody stacjonarne
  • gniazda inspiracji
  • world café
  • gry tematyczne
  • zajęcia rozwojowe

O większości z nich usłyszałam po raz pierwszy, co bardzo mnie ucieszyło – wiedziałam, że nie będę się nudzić. I faktycznie – dwie godziny szkolenia okazały źródłem wiedzy i pomysłów. Niektóre nazwy brzmią może tajemniczo, specjalistycznie, ale dzięki wyczerpującym i przystępnym treściom na slajdach, a nade wszystko licznym przykładom udało się je szybko oswoić. Poniżej kilka słów o każdej metodzie.

niebieska ulotka z rysunkiem góry wystającej z książki i tytułem "Książka na start, koło niej karta z napisem "Karta Małego Czytelnika", koło nich karta z miejscami do zbierania naklejek
aranżacja i fot. Agata Nowicka

Gamifikacja (grywalizacja) zakłada m.in. bardzo popularne korzystanie z kart lojalnościowych, mechanizm gromadzenia punktów i wymiany na nagrody. W ten sposób została pomyślana ogólnopolska akcja Instytutu Książki Mała książka – wielki człowiek. Jej uczestnicy w wieku przedszkolnym zbierają na Karcie Małego Czytelnika naklejki za wypożyczenia, a po osiągnięciu określonej liczby otrzymują dyplom.

rysunek: trzy żółte karteczki z napisami gamifikacja, book sprinty, gniazda inspiracji; strzałki kierują od gamifikacji do book sprintów i od book sprintów do gniazd inspiracji; pod karteczkami trzy rysunkowe ludziki: jeden dźwiga znak zapytania, drugi wygląda zza wielkiej żarówki, trzeciwiwatuje obok startującej rakiety
źródło: sbp.pl CC BY-NC-ND

E-learning nie wydaje się niczym nowym, zwłaszcza w pandemicznych czasach. A jak ma zachęcać do korzystania z bibliotek? Prowadzący proponuje nagradzać uczestników kursów online zwiększonym limitem wypożyczeń.

plansza do gry w Scrabble z ułożonym hasłem "nowoczesne rozgrywki"
aranżacja i fot. Agata Nowicka

Nowoczesne rozgrywki obejmują turnieje planszówek czy konkursy twórczości / wiedzy o…, czyli dobrze wszystkim znana formuła, ale z nowym tematem. Takim może być na przykład konkurs na mem zamiast kolejnej tradycyjnej pracy plastycznej.

pudełko prezentowe z napisem sto lat
fot. Agata Nowicka

Lapbook (dosłownie książka na kolanach) to teczka zawierająca wiadomości i obrazki na dany temat w formie wyklejanek, harmonijek, kieszonek. Taka kreatywna (choć pracochłonna) forma gromadzenia informacji w jednym miejscu sprzyja procesowi uczenia i uatrakcyjnia go. Ze wszystkich zaprezentowanych metod niesztampowej pracy ta najbardziej przypadła do gustu zarówno mnie, jak i większości uczestników szkolenia.

przestrzenna forma papierowa z połączonych kartek życzeniowych
Lapbook z życzeniami urodzinowymi – prezent od przyjaciółki bibliotekarki, fot. Agata Nowicka
rysunkowa książka biegnie uśmiechnięta

Book sprint albo kluby literackie. Grupa osób z podobnym zakresem wiedzy na dany temat zbiera się w jednym miejscu i pisze książkę – każdy swoją część. Trwa to maksymalnie kilka dni. Szybkie pisanie, szybka korekta, szybkie wydanie online… Moje polonistyczne serce pozostaje sceptyczne wobec tego niesztampowego procesu twórczego.

rysunek doniczki z rośliną

Podchody stacjonarne gwarantują naukę poprzez dobrą zabawę. Zadania biblioteczne, np. znalezienie tytułu na podstawie sygnatury czy wyszukanie roku urodzin poety można urozmaicić (nie)poważnymi misjami – policzyć paprotki w bibliotece, sprawdzić kolor oczu bibliotekarki…

rysunek pustego gniazda na gałęzi

Gniazda inspiracji to nowoczesna metoda organizowania konferencji, szkoleń, kursów. Zakłada ona, że referaty odbywają się jednocześnie, a słuchacze mogą swobodnie przemieszczać się pomiędzy „gniazdami”, w zależności od tego, który temat okaże się dla nich interesujący. Wymaga to jednak elastyczności prelegentów.

rysunek filiżanki z gorącym napojem

World café to system pracy licznego zespołu nad jednym wspólnym projektem, który jest realizowany w mniejszych i tematycznie określonych grupach. Dają one możliwość równego udziału w dyskusji, a każdy głos ma szansę wybrzmieć. Nazwa tej metody pochodzi od swobodnej kawiarnianej atmosfery, która ma sprzyjać współpracy w kameralnym gronie.

rysunek osoby wykonującej ćwiczenie na stojąco z rozstawionymi nogami i jedną ręką wyciągniętą nad głową do przeciwległego boku

Ostatnie metody – gry tematyczne oraz zajęcia rozwojowe – zostały omówione jako nowoczesna alternatywa dla wykładów, wystaw i lekcji bibliotecznych. Zmienia się postrzeganie biblioteki – z magazynu książek na miejsce rozwoju. I tak staje się ono przestrzenią dla takich zajęć jak joga, nauka Excella czy warsztaty decoupage’u.

Agata Nowicka, Oddział Udostępniania

źródło klipartów: clipart-library.com

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *