BuwLOG

Tag: rękopisy

Zbiory rękopiśmienne i kartograficzne w Ołomuńcu

inicjał ozdobiony postacią świętej ze smokiem na ramieniu

Do Ołomuńca w ramach programu Erasmus+ pojechały Agnieszka Fabiańska (Gabinet Rękopisów) i Małgorzata Uba (Gabinet Zbiorów Kartograficznych). Dla pierwszej z nas był to kolejny staż, dla drugiej – pierwszy. Wyjątkowe było też zaplanowanie wizyty w trzech różnych instytucjach. Vědecká knihovna v Olomouci Główną instytucją przyjmującą była Vědecká knihovna v Olomouci (VKOL), która jest drugą najstarszą…

Obiekt miesiąca: rękopis „Institutiones Iustiniani” z księgozbioru Fryderyka Ludwika Kellera w zbiorach BUW

Strona starego druku

Do najstarszych zabytków rękopiśmiennych w BUW należą kodeksy z księgozbioru Fryderyka Ludwika Kellera (1799-1860), profesora prawa rzymskiego na Uniwersytecie w Zurychu, Halle i Berlinie (Rps BUW nr 1, 2, 4 i 11). Jako jedne z nielicznych zachowanych rękopisów z przedwojennej kolekcji Biblioteki (262 obiektów) stanowiły one podstawę odbudowy zbiorów po II wojnie światowej.

Bezcenna makulatura czyli Kazania świętokrzyskie w Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie

strona z Tygodnika Ilustrowanego 1925 z artykułem o Kazaniach świętokrzyskich

Impulsem do napisania kilku zdań na temat najstarszego prozatorskiego polskiego tekstu i próby naświetlenia skrywanych przezeń sekretów jest przypadająca w 2025 roku setna rocznica powrotu Kazań świętokrzyskich do Polski, w ramach akcji rewindykacyjnej prowadzonej w dwudziestoleciu międzywojennym. W 1925 roku o ich odzyskaniu informowała prasa ogólnopolska, Biblioteka Uniwersytecka w Warszawie pozyskała dodatkowe fundusze na żelazną szafę do przechowywania tego i innych cymeliów, a w 2025 roku Biblioteka Narodowa uczyniła je rdzeniem wystawy „Jam posełkini Jego” w Pałacu Rzeczypospolitej.

Projekt „Sztuka wojenna w wybranych obiektach Gabinetu Rękopisów, Gabinetu Zbiorów Kartograficznych i Gabinetu Starych Druków BUW”.

Rycina przedstawiajaca żłonierza.

W 2023 roku za pośrednictwem Fundacji na Rzecz Studentów i Absolwentów Uniwersytetu Warszawskiego Universitatis Varsoviensis złożyliśmy do MKiDN wniosek o dofinansowanie kontynuacji projektu „Sztuka wojenna”. Wniosek został złożony w ramach programu „Kultura Cyfrowa”. To już trzecia edycja (edycja pierwsza, edycja druga) projektów związanych ze zbiorami BUW o tematyce militarnej. Tytuł obecnej edycji to: „Sztuka wojenna…

Obiekt miesiąca: Wierszowane powinszowanie na Wielkanoc ks. Juliana Antonowicza?

rękopis

W zbiorach Gabinetu Rękopisów znajduje się fragment rozproszonej Biblioteki Tarnowskich z Dzikowa z materiałami rękopiśmiennymi sporządzonymi w XVIII w. zatytułowanymi Excerpta Tarnoviensium manuscriptorum. W 1994 r. redaktorki czwartego tomu „Katalogu rękopisów Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie” w opisie tej kolekcji zaznaczyły: (Katalog rękopisów Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie, oprac. J. Borysiak, H. Kozerska, E. Piskurewicz i W.…

Wespół w zespół, by upowszechnienie móc wzmóc

W Gabinecie Rękopisów BUW przechowywany jest szczególny zbiór – Relacje z Powstania Warszawskiego zebrane przez Wacława Borowego. Notatki brulionowe profesora zawierają opowieści świadków powstania warszawskiego spisane niemal na gorąco, jeszcze w czasie trwania walk w stolicy. Do niedawna te wyjątkowe świadectwa były dostępne wyłącznie w formie rękopisu, którego skan został udostępniony w Bibliotece cyfrowej Uniwersytetu…

Textus et pictura V. Klocek – kolekcja – miscellanea. Średniowieczna książka jako zbiór (Toruń, 11-13 kwietnia 2024)

zdjęcie pierwszej strony starego druku

Trudno w kilku zdaniach streścić różnorodność i wielką merytoryczną wartość przestawionych słuchaczom ustaleń badawczych oraz ciekawe wątki z dyskusji w sesjach i kuluarach. Dlatego zwrócę uwagę na jeszcze jeden walor tejże konferencji: nowością tej edycji było wprowadzenie do programu prezentacji zespołów badawczych.

Projekt „Sztuka wojenna XVI-XIX w. w wybranych obiektach Gabinetu Zbiorów Kartograficznych i Gabinetu Rękopisów BUW” cz. 2, rok 2022-2023.

Stara mapa przedstawiająca bitwę. Okręty wojenne na rzece i miasto.

Historia cyklu projektów związanych z tematem sztuki wojennej w zbiorach BUW zaczęła się w 2021 roku. Wówczas to uzyskaliśmy grant od Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego (MKiDN) na pierwszą edycję projektu. Więcej o pierwszej edycji projektu, można przeczytać tutaj.  Jeszcze w 2021 roku, za pośrednictwem Fundacji na Rzecz Studentów i Absolwentów Uniwersytetu Warszawskiego “Universitatis Varsoviensis”,…

Textus et pictura IV. Średniowieczny kodeks rękopiśmienny w aspekcie historycznego trwania

okładka ze złożonego papieru z napisami

Wykład wprowadzający w tematykę i zarys głównych tendencji przedstawił prof. Jerzy Kaliszuk, kierownik Pracowni Wiedzy o Dawnej Książce IHN PAN. Głównym wątkiem jego wystąpienia było „życie po życiu” rękopisów, o którym przeważnie decydowała nie ich treść a forma: to głownie te kodeksy, które były wykonane z pergaminu, otrzymywały – od introligatorów! – szansę na przetrwanie jako elementy oprawy. Kart pergaminowych, szczególnie z rękopisów muzycznych, które zazwyczaj miały większy format i jednocześnie szybciej się zużywały w czasie codziennego wykorzystania w kościołach i klasztorach podczas mszy i liturgii godzin, szczególnie chętnie używano jako obłożenia okładzin kodeksów – czy to wykonanych z desek czy z bardziej wiotkich i kruchych materiałów jakim były papier czy tektura.