Wpis powstał z okazji Roku Muminków. Pierwsza książka o Muminkach, Małe trolle i duża powódź, została opublikowana w 1945 r. Cała seria dostępna jest w Bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie
Muminki to jedne z najbardziej rozpoznawalnych skrzatów spotykanych w literaturze dziecięcej. Tove Jansson stworzyła bohaterów, do których sentyment czują i mali, i troszkę więksi czytelnicy. Doliną Muminków zainteresowali się również badacze poddając analizie twórczość tej najbardziej chyba znanej fińskiej pisarki. Efekty literaturoznawczych (i nie tylko!) interpretacji cyklu można znaleźć także w Repozytorium Uniwersytetu Warszawskiego. Poniżej prezentujemy kilka przykładów.
(…) Palił całe życie i nie zrobił się ani roztrzęsiony, ani żółty, ani łysy (…)*
W opowieściach o Muminkach palenie fajki przez Włóczykija i Tatusia Muminka to coś więcej niż tylko nawyk – to symboliczne odzwierciedlenie ich charakterów i filozofii. Mika Hallila w artykule Smoking in Moominvalley – or, Why Moominpappa and Snufkin Have Pipes prześledził powieści Tove Jansson pod kątem przedstawień palenia fajki. Uwaga fińskiego badacza koncentruje się na trzech postaciach z powieści: Tatusiu Muminka, Włóczykiju i Dżoksterze. Dla Włóczykija fajka jest symbolem niezależnej, wolnej natury, podczas gdy dla Tatusia Muminka stanowi wyznacznik jego awanturniczej, nieco melancholijnej i refleksyjnej osobowości.
Hallila, M. (2017). Smoking in Moominvalley – or, Why Moominpappa and Snufkin Have Pipes. Folia Scandinavica Posnaniensia, 22, 18-29.
Publikacja dostępna na licencji: Creative Commons – Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych – 3.0 Polska CC-BY-NC-ND.
Czy można odtworzyć mapę Doliny Muminków?
Literacka fantazja i rzeczywistość przeplatają się stale na kartach naszych ulubionych powieści. Nieraz zastanawiamy się, na ile prezentowany w książce krajobraz to imaginacja autora, a na ile odzwierciedlenie rzeczywistych przestrzeni. Tym, których interesuje możliwość geograficznej rekonstrukcji Doliny Muminków, polecamy artykuł Włodzimierza Pessela Uporczywe kartografie i mapy z Doliny Muminków.
Pessel K.W., 2019, Uporczywe kartografie i mapy z Doliny Muminków, Prace i Studia Geograficzne, 64.4, Wydział Geografii i Studiów Regionalnych Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa, 53-65.
Publikacja dostępna na licencji: Creative Commons – Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych – 3.0 Polska CC-BY-NC-ND.
Pogoda i jedzenie w Dolinie Muminków
Michał Czajkowski w artykule Ale właściwie dlaczego zawsze miałoby się dziać tak, jakeśmy do tego przywykli? zestawia nietypowe, gwałtowne zjawiska pogodowe występujące niekiedy w Dolinie Muminków z przekształceniem nawyków żywieniowych jej mieszkańców. Stopniowe ograniczanie dostępności pożywienia, które w serii o Muminkach odgrywa ważną rolę, autor interpretuje jako odzwierciedlenie zmian w ekosystemie spowodowanych czynnikami zewnętrznymi. Tym samym przemiany klimatyczne przyjmują symboliczną formę odmienionej diety bohaterów fikcyjnego świata.
Czajkowski M., 2020, Ale właściwie dlaczego zawsze miałoby się dziać tak, jakeśmy do tego przywykli?. Reprezentacja zmian klimatu w serii o Muminkach Tove Jansson w perspektywie studiów nad jedzeniem, „Dzieciństwo, Literatura i Kultura” t. 2, nr 2.
Publikacja dostępna na licencji: Creative Commons – Uznanie autorstwa 4.0 Polska – CC-BY.
Maja Bogajczyk, Redakcja Repozytorium Instytucjonalnego UW